Uit het gesprek over het wetsvoorstel planmatige aanpak, blijkt dat de Tweede Kamer zich inmiddels bewust is van de belabberde staat van de schoolgebouwen en dat zij hierin zelf ook wat te doen heeft. Een mooie stap op weg naar een oplossing.
Niemand goed aanspreekbaar
De rol van het Rijk ligt bij de wet (in de kern ondoelmatig) en de bekostiging (veel te laag). Het bedrag dat nodig is om de investeringen te dekken kwam in het debat regelmatig aan de orde. Staatssecretaris Judith Tielen kan de Kamer echter geen goed inzicht geven wat gemeenten en scholen precies van het Rijk krijgen. Haar reactie op de vraag dat in beeld te brengen was: ” Ja, ik zal even kijken wat daar redelijk pragmatisch bij elkaar te halen is, want er zijn natuurlijk diverse bronnen”. Dat is precies het probleem. Met diverse bronnen (spaghetti-financiering via gemeenten, scholen, Dumava en andere losse potjes) en te weinig structureel geld, kan het werkveld niet de vereiste kwaliteit leveren en is niemand echt aanspreekbaar op hetgeen wel geleverd wordt. Voorstel vanuit het hele brede publieke en private werkveld: Liever één (voldoende) grote pot.
Toezicht op de uitgaven
In het debat ook zorg over het opheffen van het investeringsverbod en dat de middelen waarover scholen kunnen beschikken mogelijk niet aan onderwijs, maar aan huisvesting wordt besteed. Staatssecretaris Judith Tielen antwoord dat de Inspectie voor het Onderwijs ervoor is om hierop toe te zien. Hetzelfde geldt natuurlijk voor de uitgaven van gemeenten, al kwam dat niet zo expliciet in het debat naar voren. De uitgaven van gemeenten zijn uit de gemeentelijke jaarstukken op te maken, voor iedereen in te zien en de provincie en het Rijk zijn belast met het toezicht hierop. In Bouwstenen-verband hebben we al flink wat cijfers op een rij gezet en voor dit doel een concrete handreiking gemaakt.
Gebouw van algemeen belang
In het debat werd het algemeen belang van goede onderwijshuisvesting regelmatig onderstreept, waaronder in termen van onderwijs, binnenklimaat, gezondheid en voorbeeldfunctie. Die kwaliteit is nu niet op orde. De Kamer wil graag meer inzicht in de kwaliteit van de gebouwen. De staatssecretaris wees in dit verband naar een recente nulmeting van onderzoeksbureau SEO, waarin voor degene die goed in de materie zit, niets nieuws staat. De zorg van de kamer zit ook bij de ruimtelijke doorwerking van beleid op het gebied van inclusie, de toegankelijkheid en energieprestaties van de gebouwen en de vieze toiletten. De staatssecretaris geeft daarbij aan dat ze over de toiletten met betrokkenen in gesprek gaat en voor aanvullende functies (in meters) geen geld is.
Dertien moties ingediend
In totaal werden 13 moties ingediend. De staatssecretaris ontraadde er 6 (geen vlag op school), gaf 5 moties oordeel kamer , nam 1 motie over en hield 1 motie aan. De overgenomen motie verzoekt de regering om te stimuleren dat er in de integrale huisvestingsplannen ruimte kan worden gegeven aan functies die scholen beter en inclusiever maken. De aangehouden motie verzoekt de regering om wettelijke maatregelen voor te bereiden waarmee alle scholen in het primair en voortgezet onderwijs uiterlijk vanaf 2030 verplicht over een geldig energielabel moeten beschikken.
Op 14 april 2025 wordt over het wetsvoorstel gestemd. Ondertussen blijven we graag in gesprek over de mogelijkheden die er zijn om kinderen en docenten een betere plek te bieden.
Meedoen? Dat kan.Het netwerk van Bouwstenen voor Sociaal doet sinds 2022 onderzoek naar de regels en de bekostiging van schoolgebouwen. We doen dat in het kader van de Agenda Maatschappelijk Vastgoed, waaronder het Deltaplan Scholen en met iedereen die vooruit wil. We delen de kennis uit het werkveld met iedereen; ook met de Tweede Kamer. Denk en doe mee en wordt partner van Bouwstenen. Samen komen we beter en sneller vooruit.
|
|
Meer informatie
- Debat:
- Terugkijken van 13:11 tot 14:30 uur
- Terugkijken van 14:35 tot 15:16 uur
- Plenair verslag: Wet planmatige aanpak onderwijshuisvesting (april 2026)
- Motie 20: Motie over verplichtstelling energielabel voor schoolgebouwen
- Motie 21: Motie over stimuleren ruimte voor andere functies in IHPs
- Nulmeting: Meten is weten: programma onderwijshuisvesting (SEO, januari 2026)
- Ontwikkelwerk: Bouwstenen - Deltaplan Scholen. met:
- Brief aan de Commissie OCW over het wetsvoorstel (Bouwstenen, maart 2026)
- Bericht; Twee keer verkeerde afslag (Bouwstenen, maart 2026)
- Onderzoek vergelijking met uitgave en bijdrage in gemeentefonds per gemeente (2025)
- Onderzoek naar de benodigde en beschikbare bekostiging (2023)
- Onderzoek en bericht; Liever één grote pot (Argumentenfabriek, juli 2022)
- Agenda Maatschappelijk vastgoed 2026
- Informatie van POraad, VOraad en VNG:
