2604 Spelen met ruimte

Het is 14 april. We zijn te gast bij de gemeente ‘s-Hertogenbosch in het prachtige stadhuis, op uitnodiging van Houma Popal. Een treinstoring gooit weer wat roet in het eten, maar de meesten hebben het toch gered. We hebben een mooi gemêleerd publiek met grote en kleine gemeenten, het Kenniscentrum Sport & bewegen, Innovation Clubhouse, Synarchis, ICS, VSG en VMV-programma. In de ochtend zitten we in de imposante, nieuwe raadszaal. Dit gedeelte doen we samen met de vastgoedjuristen omdat er bij beide netwerken overlappende vragen zijn en we een mooie kruisbestuiving ervaren. In de middag zitten we met ons eigen clubje in de oude monumentale raadszaal.

Voorstelrondje

Tijdens het eerste rondje bespreken we onder andere dat de ruimte voor sport erg onder druk staat, maar nu wel in de concept Nota Ruimte staat.

Gedeeld gebruik, de wet en de praktijk

Jolanda Mens en Melissa Blankenstein van de gemeente Zoetermeer presenteren hun vraagstuk rondom gedeeld eigendom van objecten binnen een sportaccommodatie en welke uitdagingen dit met zich meebrengt. Naar aanleiding van de casus verzamelen we in groepen de tips en tops rondom de keuze en de inrichting van de samenwerking bij (1) gedeeld eigendom, (2) eigendom bij de vereniging en (3) eigendom bij de gemeente. Want alle drie de vormen komen veelvuldig voor, zo blijkt. Als er een keuze moet worden gemaakt wat de betere optie is, zijn de meningen verdeeld. De meerderheid zou wel gedeeld eigendom kiezen met als voorwaarden dat er goede afstemming en controle is op het onderhoud. We kunnen niet meteen conclusies trekken, maar Zoetermeer geeft aan dat ze veel handvatten hebben om mee verder te kunnen.

Didam, de wet en de praktijk

We bespreken de ingebrachte casussen van Aimee Haenen van de gemeente Sittard en een aantal vragen uit de groep met elkaar en met advocaat Björn de Smit. Wanneer publiceer ik het verlengen van een huurovereenkomst, wat zijn goede motivaties voor één-op-één gunning, welke eigendomsconstructie kies ik om de beleidsdoelen optimaal te kunnen uitvoeren, rekening houdend met het Didam-arrest.

Björn geeft aan dat het verstandig is om de gevolgen van de Didam-regels zo vroeg mogelijk te betrekken bij besluitvorming over projecten. Dit gebeurt nu vaak pas aan het eind. Formats voor Didam zijn te vinden op het Makelpunt van ‘s-Hertogenbosch en Utrecht.

Stappenplan IHP Sport

Kenniscentrum Sport & Bewegen heeft met Synarchis een handreiking voor het IHP Sport gemaakt met een stappenplan. Marjanne Steenhuis en Martijn van Hulsteijn lopen er met ons doorheen: Inventarisatie, Trends en ontwikkelingen, Normen en kengetallen, Analyse toekomstige vraag en aanbod, Uitwerking in investeringen en planning, Rapportage, Evaluatie en herijking (de link naar de handreiking staat onder ‘meer informatie’). We bespreken de eerste gedachten over een integraal IHP maatschappelijk vastgoed.

Sportaccommodatie in geval van nood

Sacha Stolp en Rob Alberts van gemeente Amsterdam houden een gepassioneerd betoog over de urgentie om voor te sorteren op klimaatveranderingen. Hitte, droogte, neerslag, overstromingen. De ervaring leert: een ramp komt nooit alleen. In een noodsituatie valt alle communicatie weg, valt de stroom uit, ook het OV en staan auto’s vast. Het riool stroomt over, toeristen staan op straat en alle schappen zijn na 24 uur leeg.

Sport heeft niet alleen de ruimte, maar ook het sociale netwerk in geval van nood. Sportieve vastgoedmanagers hebben daarbij ook de prestatiegerichte inborst: als de prestatie omhoog moet, schakelen ze meteen bij. Dus aan ons de boodschap: wees hiervan bewust en neem hierin het voortouw. We moeten preventieve maatregelen treffen, gevolgbeperkingen aanbrengen door ruimtelijke inrichting, een plan voor crisisbeheersing hebben en vervolgens maatregelen voor snel herstel.

Conclusie

Sport komt hoger op de agenda. Dat merken we aan het feit dat het nu voor het eerst ook genoemd is in het nieuwe, concept Nota Ruimte. Ook door de rol die sportvelden kunnen hebben bij netcongestie, klimaatadaptatie en als opvang in geval van nood.

Wat volgt?

We gaan ook in andere netwerken aan de slag met een integraal IHP voor maatschappelijk vastgoed. Daarnaast starten we ook met het verhogen van de weerbaarheid door de inzet van sportaccommodaties en wijkcentra. In het najaar inventariseren we welke eerste stappen er zijn genomen en bespreken we de vervolgstappen.

Meer informatie

Webinfo: Beleidsregels m.b.t. Didam (gemeente Utrecht, 2026)
Handreiking: IHP sport (Kenniscentrum Sport en Bewegen, 2025)
Presentatie: IHP Sport stappenplan
Presentatie: Weerbaarheidskansen met sporthallen en parken (gemeente Amsterdam, 2026)
Presentatie: Bijeenkomst Sportieve Vastgoedmanagers (Bouwstenen, 2026)